و باز شنیدم از استاد که : هرکس خدا را بشناسد زبانش بند می آید .این سکوت و تحیر و سرگشتگی قیس نمودی از تقرب وی است و این تدبیر هوشمندانه (هاج و واج بودن قیس) باعث می شود بیننده از ابتدا با قیس همراه شود . بیننده اول منتظر فرجام قیس است بعد دیدن عزیز .در نقدی خواندم (ماهنامه فیلم نگار – شماره 0 –نقد خانم دار الشفایی) که شخصیت قیس به خوبی معرفی نشده و موجب استبعاد مخاطب از وی شده که مخاطب همراه با کربلایی غافلگیر می شود . اگر هم بپذیریم که اینطور است نشانه ی توفیق فیلم است که همان اخرین توصیه ی حضرت امیر (ع) در لحظه ی دیدن فیلم برای بیننده تعبیر می شود .اما موسیقی متفاوت و تامل برانگیز همراه با تصاویر زیباو پرطراوت از قیس در طبیعت شک مخاطب را به متفاوت بودن قیس لحظه به لحظه بیشتر می کند و این محرکی است که بیننده با قیس همراه شود . اصلا با آن شیوه ای قیس نماز می خواند دلیلی برای عدم همراهی مخاطب با وی می ماند !؟

تصویربرداری یک تکه نان هم تحسین برانگیز با شکوه است .اما آنچه ملال انگیز می نمایاند تعدد کنایه و استعاره و تمثیل و تلمیح است که باعث کند شدن سرعت فهم مخاطب شده و اورا به واسطه ی درک قسمتی از قسمت دیگر محروم می کند . گاهی با دیالوگها ، گاهی با تصاویر و حتی با زاویه ی تصویر که حتی ممکن است موجب کم اثر شدن نقطه ی اوج فیلم شود .

آن چیزی که می توانست یک تکه نان را به تمثیلی بدیع و یک اثر ماورایی ماندگار در سینمای ایران تبدیل کند ، مداقه ی بیشتر در پرورش سوژه ها و تلاش بر هر چه بیشتر انطباق دادن آن با طرز روایت دینی بود .

هنوز در مورد سوژه و فضای اجرای یک تکه نان تردید دارم که آیا کارگردان متوجه آن بوده و اگر متوجه بوده چرا از بعضی بخش ها سطحی و ساده رد شده است . حتی اگر تصور کنیم که کارگردان با توجه و دقت این فضا را انتخاب کرده می توان گفت یک فضا و طرح ناب برای یک فیلم ماورایی تباه شده چرا که استفاده ی کارگردان از فضا عجولانه بوده و لحظه ای برای پخته تر کردن اثر درنگ نکرده است . از مصداق های این نظر خواهیم گفت .

در نظر بیاورید احوال کسانی که سفری در پیش دارند (تمثیلی از سفر آخرتی انسان به سوی خدا) از ده پایین ، از دنیا ، تا اوج ، تا برزه کوه . در این راه همه در حرکتند عدهای آهسته ، عده ای با شتاب ، گروهی پیاده ، گروهی سوار چه با ماشین و موتور و چه با اسب و قاطر و چه با پای پیاده این مسیر باید پیموده شود . مورچه ای که قیس با دست می گیرد و در مسیر جاده رها می کند نشانی از همان حرکت به سوی مقصد و فرجام است .

باید سختی های سفر را هم پشت سر بگذارند . در یک تکه نان هم ابتدای مسیر دشوار و صعب است یک لانگ شات زیبا آغاز راه را به خوبی نشان داده . جاده ای خاکی با پرتگاه ها و دره هایی در دو طرف آن . اما این آغاز حرکت به سوی کمال است و اگر انسان آهسته و پیوست رود از این سختی ها به طراوت و سرسبزی انتهای مسیر رهنمون خواهد شد . در فیلم هم انتهای مسیر سبز و فرح بخش است.

همه به سوی آخرت در حرکتند . عده ای با سرعت و همت بیشتر ، حتی در مسیر از هم سبقت می گیرند که نمادی از سبقت انسانها در سیر الی الله است . عده ای پرتردید گام بر می دارند مانند کربلایی که به کنه و حقیقت دین دست نیافته است . یکی از آن مصداق هایی که گفتیم همینجاست . در یک تکه نان عده ای جوان جویای کار که ظاهرا برای به تصویر کشیدن  مسابقه در جاده ی آخرت تعبیه شده اند . اما پرداخت حول این سوژه بسیار ضعیف است طوری که نمی توان به طور قطع این معنا را برای آن متصور بود . چرا که حتی در همان فضای فیلم نه هدف متعالی برای آنان در نظر گرفته شده (تاکید میکنم در فضا و حال و هوای فیلم)  و نه فرجام کار پیشتاز آن گروه ، یعنی کاظم  – که از ابتدای فیلم در حال دویدن است – مشخص می شود.............